-->

oud Rome strip
HET OUDE ROME - & - ROME VANAF DE MIDDELEEUWEN

Forum Romanum

Campus Martius (Marsveld)


Het Campus Martius , in het Nederlands Marsveld , was oorspronkelijk een vlakte ten noorden van het oude Rome . Later werd het een belangrijke wijk (rione) en bouwden de Romeinen er vele tempels en openbare gebouwen.
Na de Romeinse tijd werd het de drukst bevolkte wijk van de stad en tegenwoordig vormt het Campus Martius het echte centrum van Rome.
Voor de stichting van Rome was het Marsveld een drassige vlakte, gelegen tussen de Tiber en de heuvels Pincius , Quirinalis en Capitolinus
Plattegrond van het Campus Martius in de oudheid
Plattegrond van het Campus Martius in de oudheid
Maquette van de zuid-west hoek van het Campus MartiusMaquette van de zuid-west hoek van het Campus Martius

Ligging en gebied van het Campus Martius (ongeveer)
Ligging en gebied van het Campus Martius (in blauw)

 
 
 

[ bewerk ] Vroege geschiedenis

Volgens de overlevering behoorde de grond eerst toe aan de Romeinse koningen . De laatste koning, Tarquinius Superbus , had hier een graanveld. Na de verdrijving van de Koningen en de stichting van de Romeinse Republiek werd het de eigendom van het volk, dat het toewijdde aan de oorlogsgod Mars .
In de eerste eeuwen van de Romeinse geschiedenis lag de Campus Martius nog buiten de stadsmuur en het Pomerium , de heilige grens van Rome, waarbinnen men geen wapens mocht dragen. Het gebied werd toen gebruikt als oefenterrein voor het Romeinse leger. Hier werden ook de legioenen gevormd en van hier uit begonnen ook de triomftochten .
De burgers van Rome hielden er koeien en schapen. In de comitia centuriata werd op het veld vergaderd en vond de verkiezingen van hoge magistraten plaats. De Campus Martius was ook een uitgelezen sportterrein voor de jeugd.

[ bewerk ] De Republikeinse tijd

Toen de stedelijke agglomeratie zich in de volgende eeuwen uitbreidde, besloten de Romeinen het Marsveld te verkavelen en sindsdien werd hier meer en meer bijgebouwd. In 220 v.Chr. liet de censor Gaius Flaminius dwars door de vlakte de Via Flaminia aanleggen, en hij bouwde er het Circus Flaminius , een groot stadion voor publieke bijeenkomsten.
Het Marsveld was de plaats waar de van buitenlandse missies terugkerende legers bivakeerden voordat zij in triomf de stad zelf in mochten binnentrekken. Ter ere van zijn overwinning liet een zegevierende generaal dan een tempel aan de god die hem bij hierbij had bijgestaan wijden. Vier van deze tempels uit de Republiekeinse tijd zijn opgegegraven aan de Largo di Torre Argentina .

Nadat er al diverse houten theaters waren geweest liet consul Pompeius Magnus in 55 v.Chr. op het Marsveld het eerste stenen theater van Rome bouwen. Tot die tijd werd een permanent theater als onzedelijk en ongewenst beschouwd door de magistraten, ondanks de grote populariteit van de voorstellingen. Om de senaat te omzeilen liet Pompeius in het theater een kleine tempel wijden aan Venus Victrix, en beschouwde de tribunes als trappen naar de tempel. Achter het theater liet Pompeius een groot complex bouwen, bestaande uit zuilengalerijen en een Curia waar de senaat soms vergaderde. Dit is de plaats waar Julius Caesar op 15 maart in 44 v.Chr. op weg naar een vergadering werd vermoord.
Na de verovering van Egypte werd de Egyptische stijl en cultuur populair in Rome. Rond 43 v.Chr. verrees er zo een grote Egyptische tempel, die aan Isis en Serapis werd gewijd. De tempel had een binnenplein dat was versierd met palmbomen, papyrus en diverse obelisken en Egyptische beelden.

[ bewerk ] De Keizertijd

Princeps Augustus liet Rome in 7 v.Chr. in 14 administratieve districten ( regiones ) opdelen. De Campus Martius maakte vanaf toen offcieel deel uit van de stad, en werd verdeeld in de regiones VII "Via Lata", ten oosten van de Via Flaminia, en IX "Circus Flaminia" tussen deze weg en de Tiber.
Vanaf Augustus lieten de Romeinse keizers vele openbare gebouwen en tempels op de Campus Martius bijbouwen. Iedere keizer beschouwde het als zijn erezaak op het gebied een eigen stempel te drukken. De Campus Martius werd langzaam volgebouwd met tempels, theaters en openbare gebouwen.

Marcus Agrippa bouwde het eerste Pantheon en liet tussen 25 en 19 v.Chr. de eerste openbare thermen van Rome openen. Om dit badhuis van water te voorzien liet hij het Aqua Virgo aquaduct bouwen.
Augustus breidde de Campus Martius verder naar het noorden uit. Naast de Via Flaminia voltooide hij er de beroemde Ara Pacis , het Vredesaltaar , samen met een enorme zonnewijzer , het Horologium , van 110 bij 60 meter waarvoor een Egyptische obelisk als naald diende. Bij de oever van de Tiber liet hij een groot mausoleum bouwen, waar hij en zijn familieleden na hun dood zouden worden bijgezet. In korte tijd werden het Theater van Marcellus , het Theater van Balbus en het Amfitheater van Statilius Taurus geopend. Keizer Nero liet in 62 weer nieuwe thermen bouwen, vlakbij het Pantheon.

Na een grote brand die de hele wijk in 80 na Chr. in de as legde, begon een nieuwe periode van bouwactiviteit. Domitianus liet er een tempel voor Minerva oprichten Hij bouwde ook een groot atletiekstadion samen met een odeum . Hadrianus liet in 125 het Pantheon herbouwen in de grote ronde tempel, die in deze vorm nog steeds bestaat. Antoninus Pius liet in 145 de Tempel voor de vergoddelijkte Hadrianus voor zijn voorganger bouwen. Hij werd zelf geëerd met een grote erezuil door zijn opvolger Marcus Aurelius . De zoon van Aurelius, Commodus , liet op zijn beurt voor zijn vader ook weer een erezuil oprichten. Dit is de Zuil van Marcus Aurelius , die nog steeds bestaat. In de eerste helft van de 3e eeuw liet Alexander Severus de thermen van Nero en het stadion van Domitianus nog restaureren. Hierna begon een lange periode van verval, bekend als de Crisis van de derde eeuw waarin niet of nauwelijks meer gebouwd werd.

Tussen 271 en 275 werd de Aureliaanse stadsmuur om Rome gebouwd. Hierdoor kwam de Campus Martius voor het eerst binnen de stadsgrenzen te liggen. De Via Flaminia was inmiddels de belangrijkste uitvalsweg naar het noorden geworden en verliet door de Porta Flaminia de stad. Deze poort markeerde toen de noordelijke grens van de Campus Martius en verdere uitbreiding van de stad bleef uit. Keizer Theodosius de Grote verklaarde in 380 het Christendom tot staatsgodsdienst en vanaf die tijd werden de oude heidense tempels niet meer onderhouden. In hetzelfde jaar werd op het Marsveld door paus Damasus I de eerste christelijk kerk geopend, de San Lorenzo in Damaso.

 
 
 

ROMA ANTICA

Monumenten en archaelogische resten.
Eerste kerken.

Forum Romanum
plattegrond

Palatijn
plattegrond

Capitolinus
plattegrond

Colosseum vallei
plattegrond

Keizerfora
plattegrond

Forum Boarium/Olitorium/ Velabrum
(S.Maria in Cosmedin eo)
plattegrond


Circus Maximus/Thermen van Caracalla
plattegrond

De muren van Rome

De consulaire wegen

Catacomben

Het Marsveld

(Pantheon, pza Navona eo)
plattegrond

De Aventijn
(S.Sabina, piramide eo)
plattegrond

De "Colle Oppio"
(S.Clemente, Domus aurea)
plattegrond

De Caelius
(S.Stefano rotondo eo)
plattegrond

De Esquilijn
(S.Maria Maggiore eo)
plattegrond

Quirinalis
(Thermen Diocletianus eo)
plattegrond

De Pincio
(Spaanse trappen eo)
plattegrond

De area v/h Vaticaan
(Engelenburcht eo)
plattegrond

De Janiculus
plattegrond

Trastevere
plattegrond

De area v/d Laterani

(S.Giovanni in Laterano eo)
plattegrond

De area van de S. Croce
(Porta Maggiore eo)
plattegrond

De Tiber

De aquaducten

Archaeologische musea


Testaccio
plattegrond

Via Appia
Lijst van alle monumenten

 

Campus Martius (Marsveld)

Bezienswaardigheden:
  1. Theater van Marcellus
  2. Tempel Apollo Sosianus
  3. S. Paulo alla Regola
  4. Tempel van Bellona
  5. Porticus van Octavia
  6. Porticus van Philippus
  7. Crypte en theater van Balbus
  8. Iseo Campense
  9. Tempel van de via delle Botteghe Oscure
  10. Area sacra van Largo Argentina
  11. Thermen van Agrippa
  12. Porticus Minuciae
  13. Minerva Chalcidica
  14. Saepta Iulia
  15. Pantheon
  16. Tempel van Matidia
  17. Tempel van Hadrianus
  18. Basilica van Neptunus
  19. Thermen van Nero
  20. Zuil van Marcus Aurelius
  21. Zonnewijzer van Augustus
  22. S. Lorenzo in Lucina
  23. Theater van Pompeius
  24. Stadion van Domitianus (piazza Navona)
  25. Odeon van Domitianus
  26. Huis onder het Museo Barracco
  27. Graf bij palazzo della Cancelleria
  28. Mausoleum vamn Augustus
  29. Ara Pacis